 |
|
|
Những phát triển có tính đột phá trong lĩnh vực thiết bị sản xuất hóa dược và hóa chất tinh khiết
Nhận thức về môi tr ường
ngày càng tăng
và áp lực của các quy định khắt khe về bảo vệ môi trường
đã dẫn đến sự phát triển nhiều công nghệ mới
để sản
xuất các hoạt chất, thành phần dược
phẩm cũng như các bán
thành phẩm hóa dược. Các quy trình này
phần lớn dựa trên những
đổi mới về mặt hóa học, như
sử dụng các chất phản ứng ít hại môi trường hơn, sử dụng ít
dung môi hơn, và sử dụng các xúc tác tăng tốc
hoặc chọn lọc.
Nh ưng hiện nay,
một trong những vấn đề lớn cần giải quyết là phải vượt
qua các hạn chế về mặt hóa công để
áp dụng các công nghệ sản xuất sạch. Đa
số các nhà máy hóa dược vẫn sử dụng các thiết bị phản ứng cũ theo quy trình phản ứng gián
đoạn từng
mẻ, quy trình phản ứng liên tục cường
độ cao còn ít được áp dụng. Các thiết bị kiểu cũ hạn chế khả năng
áp
dụng các công nghệ sản xuất thân môi trường. Ví dụ điển
hình là các công nghệ sản xuất không sử dụng dung môi.
Ơ các công nghệ này, các phản ứng thường
là các phản ứng tỏa nhiệt rất mạnh nên không thể tiến hành trong thiết bị phản ứng gián
đoạn, vì ở thiết bị đó,
người ta chỉ có thể lấy đi một lượng
nhiệt rất hạn chế.
Thiết bị phản ứng kiểu đĩa quay
Trung tâm Đổi mới
và Tăng cường các quá trình phản ứng tại
Đại học
Newcastle-upon-tyne (Mỹ) đã
sáng chế một kiểu thiết bị mới cho phép tiến hành các phản ứng hóa học một cách hiệu quả hơn và không sử dụng dung môi, nên ít ảnh hưởng
đến môi trường. Đó là
thiết bị phản ứng kiểu đã
quay (gọi là SDR). Trong thiết bị này, chất lỏng được
nạp liên tục vào tâm một đĩa quay. Khi chất lỏng di chuyển đến mép
đĩa, sóng tạo ra bởi tác động của lực ly tâm sẽ tạo ra hệ số truyền nhiệt rất cao giữa đã
và chất lỏng phản ứng. Sóng này cũng giúp khuấy trộn hỗn hợp phản ứng tốt hơn.
Nhũng ưu đi ểm chính:
- Một trong những
ưu điểm lớn nhất của thiết bị SDR là có thể tăng
quy mô và công suất phản ứng một cách dễ dàng mà không gặp trở ngại nào. Giữa quy mô phản ứng ở công suất hàng tấn và công suất vài gam sản phẩm không có sự khác biệt nào, vì thiết bị phản ứng vẫn như nhau. Khi
cần tăng công suất, người ta không tăng kích
thước của thiết bị mà sử dụng nhiều thiết bị phản ứng cùng kích cỡ. Khác với thiết bị kiểu thùng khuấy thông thường,
mỗi phân từ đi qua đã
quay đều trải qua cùng một quá trình tác động
nhiệt, khquấy trộn, chuyển khối và građien
nồng độ như tất cả các phân tử khác, vì vậy phản ứng diễn ra rất
đồng
nhất.
- Một ưu điểm
khác của thiết bị SDR là ít có xác suất xảy ra phản ứng phụ, vì phản ứng mong muốn xảy ra rất nhanh.
Ở thiết bị SDR,
độ
tinh khiết và hiệu suất thu hồi sản phẩm cao hơn, định mức
tiêu hao nguyên liệu thấp hơn,
các công đoạn xử lý để tinh chế sản
phẩm cũng giảm hơn so với
các thiết bị thông thường.
- Thiết bị SDR nhỏ nhất hoạt
động với lưu lượng các chất
tham gia phản ứng chảy qua đĩa quay khoảng 5 cm3/ phút. Tuy con số này có vẻ thấp, nhưng nếu
thiết bị vận hành liên tục thì sẽ
đạt công suất 30 tấn/năm.
Thiết bị SDR ở quy mô phòng thí nghiệm có kích thước
bằng một chiếc máy fax, thiết bị sử dụng cho quy mô công nghiệp cũng có kích thước như
vậy.
Thiết bị SDR không chỉ
được sử dụng để sản xuất hóa chất một cách hiệu quả và thân môi trường hơn, mà còn
có thể tạo ra các tinh thể và các hạt với mức phân bố kích cỡ rất hẹp. Điều này
đặc biệt quan trọng đối
với sản xuất dược
phẩm, bởi vì những hoạt chất sản xuất ở các thiết bị truyền thống với sự phân bố hạt rất không
đồng nhất thường cần được
xử lý tiếp qua các công
đoạn như nghiền
hoặc sàng trước khi
đưa vào pha chế thành thuốc. Ở các thiết bị SDR, do các tinh thể gần như
đồng nhất nhờ
điều kiện phản ứng như nhau, nên không cần xử lý nữa. Có thể nói, đây là phương
pháp sản xuất mà chỉ sau một quá trình phản ứng đã thu ngay
được sản phẩm cần thiết, không cần xử lý tiếp. Hơn
nữa, do không cần xử lý lại, nên độ
tinh khiết của sản phẩm không bị ảnh hưởng.
Thiết bị phản ứng kiểu ống lồng
Công ty Holl Technologie tại Camarilo (Mỹ) cũng đang nghiên
cứu phát triển thiết bị phản ứng làm việc liên tục, có khả năng
áp dụng cho sản xuất dược
phẩm. Công ty này đã sáng chế và đang phát triển
thiết bị phản ứng kiểu ống lồng quay (STT), gồm hai ống
đồng tâm -
một ống roto quay bên trong một ống stato
đứng yên. Các chất tham gia phản ứng
đi vào
thiết bị qua khe hở hẹp giữa hai ống. Do ống roto quay với tốc độ
vài nghìn vòng phút nên các dòng xoáy cỡ micro với cường
độ cao sẽ khởi phát quá trình khuấy trộn hoàn hảo và gần như
ngay
tức khắc. Thời gian phản ứng được
khổng chế bởi việc điều
chỉnh tốc độ nạp liệu,
chiều dài của thiết bị và tốc
độ quay của ống roto.
Đối
với thiết bị phản ứng của Công ty Holl, người
ta cũng không gặp trở ngại gì khi cần nâng công suất sản xuất. Cho dù tăng
đường kính hoặc chiều dài của thiết bị, kích thước
của khe hở giữa hai ống và tốc
độ chuyển
dịch dòng các chất phản ứng vẫn có thể
được
giữ nguyên không thay
đổi, vì vậy kết quả thu được ở quy mô công nghiệp sẽ giống như
trong
phòng thí nghiệm. Người ta có thể
cho vận hành đồng thời
một số đơn vị thiết bị như vậy,
nhờ đó đạt công
suất hàng nghìn tấn/năm.
Trong tương lai, các thiết bị phản ứng như
trên có nhiều triền vọng chiếm ưu th ế
so với các thiết bị phản ứng gián
đoạn.
Hiện nay, một số công ty sản xuất hóa dược
lớn trên thế giới, như Pfizer,
Protensive,... đang tiến hành thử nghiệm để áp dụng
đại trà
THẾ NGHĨA
Theo Chem week, 5/2003
Số lượt đọc:
22
-
Cập nhật lần cuối:
13/05/2010 12:59:18 AM | | | |
|
|
 |
|
|
|