Giải Nobel hóa học năm 2007

12:00' AM - Thứ sáu, 09/11/2007

Theo công bố của ủy ban Giải thưởng Nobel, Giải Nobel hóa học năm 2007 sẽ được trao cho nhà khoa học Đức là Gerhard Ertl, sinh năm 1936, trước đây là giáo sư hoá lý tại Đại học Kỹ thuật Munchen, hiện là giáo sư danh dự tại Viện Fritz - Haber, Hội Max - Planck, Berlin.

 Ủy ban giải thưởng Nobel đã lựa chọn Gerhard Ertl vì những công trình nghiên cứu tiên phong của ông đối với các quá trình cơ bản tại các bề mặt khí - rắn. ông đã miêu tả định tính về việc hyđro tự sắp xếp như thế nào trên bề mặt các kim loại xúc tác như platin, palađi và niken. Giáo sư Ertl cũng có những khám phá cơ bản về cơ chế của quá trình Haber - Bosch, đó là quá trình liên kết nitơ và hyđro để tạo thành amoniac - cơ sở của quá trình sản xuất phân đạm trên quy mô công nghiệp và góp phần quan trọng cho sự hình thành ngành sản xuất phân hóa học ngày nay.

Trong thế kỷ 20, nhờ những quá trình mới được phát triển trong ngành công nghiệp bán dẫn, ngành hóa học bề mặt đã được hình thành vào thập niên 1960. Giáo sư Ertl là một trong những người đầu tiên đã nhận thấy tiềm năng của những kỹ thuật mới này. ông đã lần lượt tạo ra một hệ phương pháp nghiên cứu cho hóa học bề mặt bằng cách áp dụng những phương pháp thí nghiệm khác nhau để có bức tranh trọn vẹn về các phản ứng trên bề mặt.

Trong nghiên cứu bề mặt, người ta sử dụng các thiết bị thí nghiệm tiên tiến có độ chân không cao để quan sát hoạt động của các lớp nguyên tử và phân tử riêng rẽ trên bề mặt, ví dụ các bề mặt kim loại đặc biệt tinh khiết. Quá trình này đòi hỏi độ chính xác rất cao và kết hợp nhiều kỹ thuật thí nghiệm. Cùng với những công trình của các nhà nghiên cứu khác, các công trình của giáo sư Ertl trong lĩnh vực khoa học bề mặt ở môi trường chân không cao đã góp phần tạo ra nhiều công nghệ mới trong lĩnh vực này và cho chúng ta biết cấu trúc cũng như hoạt động của các phân tử hữu cơ và cơ kim trên bề mặt kim loại  trong những điều kiện tương ứng đối với quá trình xúc tác dị thể.

Tuy là những nghiên cứu cơ bản, nhưng những công trình của giáo sư Ertl có những ứng dụng rất rộng rãi, cả trong công nghiệp và trong lĩnh vực bảo vệ môi trường. Hiện nay, quá trình Haber - Bosch là một trong những quá trình được áp dụng rộng rãi nhất trong sản xuất công nghiệp hóa chất. Trong khi đó, các xe ôtô hiện đại ngày nay đều có bộ chuyển hóa với xúc tác platin để oxy hóa CO độc hại trong khí thải thành CO2. Ngay cả quá trình ăn mòn cũng là một quá trình hoá học bề mặt. Công trình của giáo sư Ertl giúp chúng ta hiểu những quá trình đó, trên cơ sở đó các nhà khoa học có thể tìm ra những phương pháp để cải thiện chúng.

Giáo sư Ertl nói, ông luôn khuyên học sinh không bao giờ từ bỏ công việc của mình. ông cho rằng “Chúng ra luôn luôn phải tìm cách giải quyết vấn đề ở mức tối đa có thể được và để làm được điều đó thì phải kiên trì - một đức tính rất quan trọng”.

Giải Nobel hóa học năm nay trị giá 1,5 triệu USD. Giải sẽ được Viện hàn lâm khoa học Thụy Điển trao vào ngày 10-12-2007 (kỷ niệm ngày mất của Alfred Nobel) tại Stôckhôm, cùng với các giải Nôben trong các lĩnh vực khác.

TN

Theo Chemical & Engineering News, 10/2007

Sponsor links (Provided by VIEPortal.net - The web cloud services for enterprises)