Trung Quốc tiếp tục xuất khẩu phân đạm, phân lân và nhập khẩu phân Kali

02:24' PM - Thứ tư, 15/03/2017

Trung Quốc là nước sản xuất và tiêu thụ phân bón lớn nhất thế giới. Công suất sản xuất phân đạm và phân lân của quốc gia này cao hơn nhiều so với nhu cầu trong nước, vì vậy ngành sản xuất phân bón tại đây phải dựa vào thị trường xuất khẩu để tiêu thụ lượng phân bón dư thừa. Tuy nhiên, tình hình đối với phân kali lại hoàn toàn khác: do nguồn tài nguyên hạn chế nên Trung Quốc phải giới hạn công suất sản xuất và nhập khẩu phân kali từ nước ngoài.

Sản xuất và xuất khẩu phân đạm

Trung Quốc có khoảng 600 nhà sản xuất phân đạm và sản xuất dư thừa 23% so với nhu cầu. Hiện nay, 60% phân đạm sản xuất trong nước là phân urê, công suất sản xuất loại phân bón này vẫn liên tục tăng hàng năm. Tình hình này đã buộc một số nhà sản xuất lâu đời hoặc có quy mô nhỏ phải rút khỏi thị trường.

Khi tình trạng sản xuất dư thừa cùng với các vấn đề về môi trường trở nên gay gắt, chính phủ Trung Quốc đã tìm cách điều chỉnh cơ cấu của ngành sản xuất phân bón bằng cách hỗ trợ các nhà máy sản xuất mới và hoạt động có hiệu quả, đồng thời đóng cửa những cơ sở sản xuất cũ, kém hiệu quả.

Theo Công ty Anhui Hongsifang - một trong những nhà sản xuất phân bón lớn nhất ở miền Trung Trung Quốc - công suất sản xuất phân bón của Trung Quốc năm 2014 là 80,7 triệu tấn. Năm 2014 đã có thêm 6,0 triệu tấn công suất phân bón được bổ sung cho ngành, trong khi đó có 5,0 triệu tấn công suất của các nhà máy cũ được rút khỏi thị trường. Năm 2015, Trung Quốc đã bổ sung thêm 4,5 triệu tấn công suất phân bón mới, trong khi đó chỉ có 3,0 triệu tấn công suất ngừng hoạt động. Vì vậy, tổng công suất sản xuất phân bón của Trung Quốc trong năm 2015 đã đạt 82,2 triệu tấn.

Nhưng xuất khẩu phân urê của Trung Quốc trong năm 2015 chỉ đạt 11,5 triệu tấn, thấp hơn nhiều so với con số 13,6 triệu tấn trong năm 2014. Nguyên nhân là thị trường phân bón thế giới đang ngày càng cạnh tranh quyết liệt, chỉ riêng trong năm 2015 đã có hơn 10 triệu tấn công suất phân bón được bổ sung vào thị trường.

Số liệu thống kê của Cục Hải quan Trung Quốc cho thấy, trong năm 2014 ấn Độ là thị trường lớn nhất đối với phân urê xuất khẩu của Trung Quốc, chiếm 54% (7,3 triệu tấn) trong tổng số phân urê xuất khẩu từ Trung Quốc. Theo ước tính của các chuyên gia thị trường, năm 2015 Trung Quốc đã xuất khẩu khoảng 8,2 triệu tấn phân urê sang ấn Độ, tương đương 71% tổng lượng phân urê xuất khẩu của mình.

Các chuyên gia trong ngành sản xuất phân bón Trung Quốc cho biết, trong 4 năm tới công suất sản xuất phân urê của nước này sẽ tăng chậm hơn cho đến khi đạt mức cao nhất theo kế hoạch của chính phủ. Sau năm 2020, công suất phân urê của Trung Quốc sẽ không tăng tiếp hoặc sẽ giảm. Trong tương lai, xuất khẩu phân urê của quốc gia này sẽ thấp hơn 15 triệu tấn/năm.

Sản xuất và xuất khẩu phân lân

Hiện tại, Trung Quốc đang sản xuất phân lân dư thừa 26% so với nhu cầu trong nước.

Là quốc gia sản xuất phân lân lớn nhất thế giới, tổng sản lượng phân lân năm 2015 của Trung Quốc đạt gần 18 triệu tấn (tính theo P2O5), cao hơn 10% so với năm trước (16,9 triệu tấn).

Trước năm 2006, Trung Quốc thường phải nhập khẩu phân lân ở quy mô lớn. Nhưng nhờ sự trợ giúp của chính phủ, sản lượng phân lân của ngành sản xuất phân bón trong nước đã tăng mạnh từ 0,12 triệu tấn năm 1961 lên 7,28 triệu tấn năm 2000, 11,2 triệu tấn năm 2005 và hiện nay đã đạt 18 triệu tấn. Năm 2005 Trung Quốc đã vượt qua Mỹ để trở thành quốc gia sản xuất phân lân lớn nhất thế giới.

Tuy nhiên, nhu cầu phân lân trên thị trường nội địa Trung Quốc hiện tại chỉ đạt 11 triệu tấn/ năm. Tình trạng này tạo ra lượng phân lân dư thừa rất lớn, khoảng 6 triệu tấn/ năm, có thể xuất khẩu ra thị trường thế giới.

Trong những năm qua, khi sản lượng gia tăng, ngành sản xuất phân lân Trung Quốc cũng đã tiến hành nhiều biện pháp cải cách cơ cấu theo hướng củng cố, sát nhập. Cách đây 10 năm, có khoảng 1330 nhà sản xuất phân lân hoạt động trên thị trường nước này, phần lớn trong số đó là những nhà sản xuất nhỏ với trình độ công nghệ thấp. Quá trình điều chỉnh trong ngành đã buộc phần lớn các nhà sản xuất không hiệu quả phải đóng cửa và hiện trên thị trường chỉ còn 332 nhà sản xuất đang hoạt động. Quá trình điều chỉnh này vẫn tiếp diễn, các chuyên gia dự tính đến năm 2020 hơn một nửa các nhà sản xuất phân lân hiện tại sẽ rút khỏi thị trường và sẽ chỉ còn lại khoảng 150 nhà sản xuất.

Trong khi đó, các nhà cầm quyền tại Bắc Kinh cũng đã bắt đầu nhận thức rằng việc xuất khẩu phân lân không phải là chiến lược tốt cho một quốc gia với nguồn tài nguyên phốtphat có giới hạn như Trung Quốc. Hiện tại Trung Quốc đã phát hiện được các tài nguyên phốtphat với tổng trữ lượng khoảng 4 tỷ tấn, phần lớn các mỏ quặng phốtphat này đều nằm ở khu vực miền núi phía tây nam. Với công suất sản xuất hiện tại, nguồn tài nguyên này sẽ cạn kiệt trong khoảng 200 năm. Hơn nữa, chi phí vận chuyển hiện nay cũng khiến cho sản phẩm phân lân xuất khẩu của Trung Quốc không có tính cạnh tranh cao trên thị trường quốc tế.

Trong vài năm tới, các cơ sở sản xuất phân lân mới tại những nước giàu tài nguyên phốtphat như Marốc và Arập Xê-út sẽ có lợi thế xuất khẩu lớn hơn và sẽ chiếm lại một phần trong thị phần xuất khẩu phân lân của Trung Quốc.

Vì vậy, các chuyên gia dự báo xuất khẩu phân lân của Trung Quốc trong những năm tới sẽ giảm.

Sản xuất và nhập khẩu phân kali

Trung Quốc hiện đang phải phụ thuộc vào nhập khẩu để đáp ứng một nửa nhu cầu phân kali trong nước.

Các chuyên gia nông nghiệp cho rằng, hơn một nửa diện tích đất canh tác nông nghiệp ở Trung Quốc đang bị thiếu kali. Hiện tại nông dân Trung Quốc chỉ sử dụng tổng cộng hơn 12 triệu tấn phân kali mỗi năm.

Tài nguyên kali của Trung Quốc nhìn chung khá hạn hẹp. Tổng tài nguyên quặng kali đã được phát hiện là khoảng 1 tỷ tấn, trong đó hơn 90% phân bố ở những hồ muối tại các tỉnh phía tây bắc như Tân Cương và Thanh Hải.

Sản lượng phân kali trong nước của Trung Quốc đã tăng nhanh trong vài năm qua. Năm 2015, tổng sản lượng phân kali trong nước (tính theo KOH) đạt 6,2 triệu tấn, cao hơn 100.000 tấn so với năm trước và tăng gần gấp ba so với sản lượng năm 2006.

Nhưng theo Hiệp hội Ngành muối vô cơ Trung Quốc, công suất phân kali của Trung Quốc đến năm 2020 dự kiến sẽ chỉ tăng thêm 100.000 tấn, đạt 6,3 triệu tấn.

Do nhu cầu tăng, Trung Quốc đã phải gia tăng nhập khẩu phân kali hàng năm. Năm 2010, quốc gia này nhập khẩu 5,2 triệu tấn KCl. Đến năm 2014, lượng KCl nhập khẩu đã lên đến 8,0 triệu tấn và năm 2015 đạt 8,9 triệu tấn. KCl nhập khẩu vào Trung Quốc chủ yếu đến từ các nước như Belarut, Nga, Canađa, Ixraen và Gioocđani.

Do nguồn tài nguyên quặng kali hạn chế, ngành sản xuất phân bón của Trung Quốc đã tham gia vào nhiều dự án đầu tư ở nước ngoài nhằm đảm bảo nguồn cung phân kali cho tương lai.

Hiện Trung Quốc đang tham gia vào 26 dự án khai thác quặng kali ở những giai đoạn phát triển khác nhau, một số dự án trong số đó đã đi vào sản xuất. Theo Hiệp hội Ngành muối vô cơ Trung Quốc, những dự án này nằm ở Canađa, Lào, Công-gô, Thái Lan, Ethiopia, Nga, Achentina, Iran và Cadăcxtan. 4 dự án trong số này hiện đã đi vào vận hành với công suất gần 2 triệu tấn KCl/năm. Sau khi hoàn thành, những dự án trên sẽ đạt tổng công suất khoảng 10 triệu tấn KCl/năm.

Năm 2014, Trung Quốc đã bắt đầu nhập khẩu KCl sản xuất tại Lào.

Nhìn chung, căn cứ theo tỷ lệ NPK thì lượng sử dụng phân kali của nông dân Trung Quốc vẫn còn khá thấp. Để tăng tỷ lệ NPK này lên mức hợp lý và đạt tỷ lệ bón phân cân đối, nông dân tại đây sẽ cần phải bón bổ sung 5 triệu tấn phân kali. Vì vậy, trong tương lai nhập khẩu phân kali vẫn là xu hướng dài hạn của Trung Quốc.

TN

Theo Chemistry & Industry, 2/2016

Sponsor links (Provided by VIEPortal.net - The web cloud services for enterprises)
Thiết kế web, Thiết kế website, Thiết kế website công ty, Dịch vụ thiết kế website, Dịch vụ thiết kế web tối ưu, Giải pháp portal cổng thông tin, Xây dựng website doanh nghiệp, Dịch vụ web bán hàng trực tuyến, Giải pháp thương mại điện tử, Phần mềm dịch vụ web, Phần mềm quản trị tác nghiệp nội bộ công ty,