Tin thị trường và sản phẩm

Theo số liệu của lực lượng quản lý thị trường, trong năm 2012 và 6 tháng đầu năm 2013, đã kiểm tra gần 5.400 vụ, xử lý gần 1.400 vụ, thu phạt hơn 17 tỷ đồng, tịch thu trên 900 tấn phân bón các loại.

Để quản lý phân bón, cần thực hiện một số giải pháp trước mắt là xây dựng, hoàn chỉnh, hướng dẫn, phổ biến các văn bản pháp luật liên quan, tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý, bên cạnh đó, ông Đỗ Thamh Lam - Phó Cục Trưởng Cục Quản lý Kinh tế Thị trường đề nghị thêm: "Đề nghị quan tâm là vai trò của hiệp hội và của doanh nghiệp trong sản xuất kinh doanh phân bón, trong việc phối hợp với lực lượng chức năng để phát hiện các đối tượng làm ăn phi pháp để xử lý kịp thời, và các cơ quan quản lý nhà nước, trước hết là các lực lượng kiểm tra, kiểm soát là phối hợp chặt chẽ hơn nữa với các cơ quan thông tin đại chúng trong việc đấu tranh chống các hành vi vi phạm pháp luật thông qua việc cung cấp thông tin, biểu dương người tốt việc tốt và phê phán các đối tượng làm ăn phi pháp".

Về lực lượng công an kinh tế cũng sẽ tham gia trong việc xử lý các vụ vi phạm sản xuất phân bón giả, nhái, Thiếu tướng Nguyễn Trọng Thế - Cục trưởng Cục Cảnh sát Kinh tế Bộ Công an khẳng định: "Ở góc độ an ninh thì chúng tôi tăng cường công tác điều tra cơ bản nắm chắc tình hình tội phạm liên quan đến sản xuất kinh doanh phân bón giả, phân bón kém chất lượng, ở góc độ công an yếu tố tội phạm liên quan, trên cơ sở đó chúng tôi tham mưu cho các ngành các cấp, đặc biệt là Bộ Công Thương ở vấn đề hành chính để tập trung giải quyết tình hình như vừa nêu, việc thứ hai đối với những vụ việc có dấu hiệu tội phạm thì cũng mong muốn các doanh nghiệp mà chúng ta thấy được những dấu hiệu lợi dụng uy tín các thương hiệu của các doanh nghiệp để đưa ra thị trường những phân bón giả, phân bón kém chất lượng thì thông tin kịp thời, góc độ là lực lượng công an cũng sẽ quyết tâm xử lý".

Một trong những công cụ để các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực phân bón sử dụng là một nghị định quản lý phân bón mới. Những quy định về điều kiện để được cấp phép, sản xuất phân bón đã được sửa đổi, điều chỉnh, bổ sung, bà Nguyễn Thị Liên - Phó Cục trưởng Cục Hóa chất cho biết: "Về điều kiện sản xuất phân bón thì ở đây nghị định mới chúng ta đưa ra định hướng quản lý mới có nghĩa là phân bón nếu như đáp ứng đủ các điều kiện quy định tại dự thảo nghị định mới này thì sẽ được cấp giấy phép và giấy phép sẽ do hai Bộ Công Thương và Bộ Nông nghiệp Phát triển Nông thôn cấp. Bộ Công Thương sẽ cấp giấy phép sản xuất phân bón vô cơ, Bộ Nông nghiệp Phát triển Nông thôn sẽ cấp giấy phép sản xuất phân bón hữu cơ và phân bón khác. Ở đây, chúng ta cũng lưu ý một điều là nếu các tổ chức cá nhân không đủ các điều kiện theo quy định của nghị định này thì sẽ không được cấp giấy phép và giấy phép sau khi được cấp thì các doanh nghiệp mới được tham gia sản xuất phân bón".

Về quy định các điều kiện, tiêu chuẩn của ngành nông nghiệp trong sản xuất phân bón, ông Nguyễn Văn Hòa - Phó Cục trưởng Cục Trồng trọt nói: "Kiên quyết không cấp phép các cơ sở sản xuất không đủ điều kiện để sản xuất, tăng cường kiểm tra, thanh tra các cơ sở được cấp phép để sản xuất đảm bảo được phân bón tạo ra đủ chất lượng, hiện nay thì Bộ Nông nghiệp cũng đang xây dựng để ban hành chi tiết về các điều kiện sản xuất các loại phân hữu cơ, trong đó có quy định rất là chặt và cụ thể các điều kiện sản xuất cần phải có thực hiện cả về tiền kiểm và điều kiện để sản xuất cũng như là vấn đề cấp giấy phép sản xuất phân bón".

Tuy nhiên, đến nay, nghị định này vẫn chưa ra đời, nên thị trường sản xuất kinh doanh phân bón vẫn chưa yên ổn, ông Lê Quốc Phong - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Phân bón Bình Điền, Phó Chủ tịch Hiệp hội Phân bón Việt Nam cho biết: "Việc là chúng ta bàn hoài mà chúng ta không đi đến một quyết định dứt khoát, rất nhiều cuộc hội thảo chúng ta bàn về nghị định phân bón sẽ đưa phân bón sản xuất có điều kiện nhưng cho đến giờ nghị định đó vẫn chưa ra, đề nghị đó rất đơn giản, bây giờ nghị định đó chưa có".

Bên cạnh đó, vấn đề quản lý phân bón cần có sự phối hợp của nhiều ngành, ông Nguyễn Cẩm Tú - Thứ trưởng Bộ Công Thương cho biết thêm: "Phân bón cũng như các loại hàng hoá khác, việc quản lý phải có sự tham gia của nhiều cơ quan theo đúng chức năng, nhiệm vụ phân công của Chính phủ, tôi nói ví dụ, đảm bảo về chất lượng, đo lường là việc của Bộ Khoa học Công nghệ, đảm bảo về giá cả, niêm yết, bán theo giá niêm yết... là việc của Bộ Tài chính, rồi đảm bảo sản xuất, cung ứng đủ nhu cầu là của Bộ Công Thương, Bộ Công an... tuy nhiên, muốn sự phối hợp của nhiều ngành có hiệu quả thì bao giờ cũng phải có một ngành chịu trách nhiệm chính, thế thì đối với phân bón, tôi nghĩ là trong dự thảo nghị định của Chính phủ quy định rằng Bộ Công Thương phải cơ quan chính quản lý phân bón thì tôi cho là hợp lý".

Nước ta hiện có tới trên 500 doanh nghiệp sản xuất phân vô cơ và hàng ngàn doanh nghiệp kinh doanh phân hữu cơ, vi sinh. Vì vậy, Chính phủ cần sớm ban hành Nghị định và Thông tư mới về việc quản lý, sản xuất và kinh doanh phân bón. Khi luật ra đời cần đảm bảo có sự phân định rạch ròi, có sự kết nối giữa các bộ ngành và quan trọng phải có một đơn vị làm đầu mối và chịu trách nhiệm trước Chính phủ. Bên cạnh đó, các bộ ngành, các địa phương quyết liệt đồng loạt thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các vụ vi phạm phân bón hiện nay. Cần mạnh dạn tước giấy phép kinh doanh của một số doanh nghiệp để làm gương cho các đơn vị có ý định làm ăn gian dối khác... qua đó, công tác quản lý phân bón sẽ chặt chẽ hơn./.