VINACHEM

Gần 10 năm sau sự sụp đổ của thị trường cho vay thứ cấp ở Mỹ dẫn đến cuộc khủng hoảng tài chính lớn nhất trong gần một thế kỷ qua, kinh tế toàn cầu đã trải qua giai đoạn thuận lợi nhất, khởi sắc nhất trong năm 2017.

Các chuyên gia tài chính cùng các tổ chức kinh tế uy tín hàng đầu đều dự báo đà thuận lợi này có thể giúp kinh tế thế giới duy trì tăng trưởng ổn định trong ngắn hạn, với mức tăng trưởng có thể lên tới 3,7-4% trong năm 2018. Đầu tư toàn cầu và tiêu dùng cá nhân tiếp tục xu thế tăng cùng với tâm lý lạc quan của thị trường được cho là động lực sẽ giúp duy trì đà tăng trưởng của kinh tế toàn cầu.

Nền kinh tế của các quốc gia có tầm ảnh hưởng lớn trên thế giới đều có xu hướng đi lên. Công ty kiểm toán hàng đầu thế giới là PricewaterhouseCoopers dự báo, kinh tế toàn cầu sẽ tăng trưởng gần 4% trong năm tới, đây là tốc độ cao nhất kể từ năm 2011.

Trong bối cảnh đó, 2018 có thể là một năm rất tốt cho các doanh nghiệp sản xuất hóa chất toàn cầu.

Kinh tế toàn cầu tăng trưởng ổn định

Theo Báo cáo Tình hình và Triển vọng Kinh tế Thế giới của Liên hiệp quốc (LHQ), kinh tế thế giới ước tính tăng trưởng 3% trong năm 2017, mức tăng cao nhất kể từ năm 2011. Sự cải thiện diễn ra trên diện rộng với khoảng 2/3 số quốc gia trên thế giới có mức tăng trưởng trong năm 2017 cao hơn so với năm 2016. Đà đi lên gần đây của kinh tế thế giới chủ yếu nhờ mức tăng trưởng vững và ổn định hơn ở một số nền kinh tế phát triển, trong đó Đông á và Nam á vẫn là những khu vực phát triển năng động nhất. Năm 2017, Đông á và Nam á chiếm gần 50% tăng trưởng kinh tế toàn cầu, với chỉ riêng Trung Quốc đóng góp khoảng 1/3 của khu vực.

Việc Achentina, Braxin, Nigiêria và Nga ra khỏi suy thoái kinh tế cũng góp phần giúp nền kinh tế thế giới khởi sắc trong thời gian 2016-2017, với sự hỗ trợ từ hoạt động thương mại hồi phục và môi trường đầu tư cải thiện trên toàn cầu.

Hoạt động sản xuất mạnh mẽ trên toàn cầu hiện đang được dẫn dắt bởi các nền kinh tế Mỹ và châu Âu với các chỉ số quản trị mua hàng PMI đặc biệt mạnh. PMI là chỉ số hàng đầu để đánh giá các nền kinh tế sản xuất. PMI trên 50 tương ứng với sự mở rộng hoạt động sản xuất so với tháng trước, PMI dưới 50 cho thấy sự chững lại và ở mức 50 nghĩa là không có thay đổi.

Theo kết quả đánh giá khảo sát mới nhất, PMI tháng 12/2017 của Mỹ đạt 59,7, tăng so với 58,2 trong tháng 11.

Trong khi đó, PMI tháng 12/2017 của châu Âu cũng đạt mức cao kỷ lục là 60,6, cao hơn so với 60,1 của tháng trước. Đối với nền kinh tế châu Âu một thời rơi vào trì trệ, PMI đã đạt mức cao nhất kể từ cuối thập niên 1990. Chỉ số lạc quan kinh doanh tại châu lục này cũng tăng lên mức cao nhất kể từ tháng 7/2012.

Đặc biệt, chỉ số PMI của các khu vực đã duy trì ở mức cao trong một thời gian tương đối dài: PMI của Mỹ đạt mức trên 55 trong 7 tháng liên tiếp, PMI khu vực châu âu cao hơn 55 trong 12 tháng liên tiếp. Điều này báo hiệu xu hướng tăng trưởng mạnh của các lĩnh vực sản xuất trong thời gian tới.

Tại Trung Quốc, chỉ số PMI tháng 12/2017 đạt 51,5, cao hơn dự kiến và cao hơn tháng trước, mặc dù thời gian qua chính phủ nước này đã áp dụng những biện pháp mạnh tay chống ô nhiễm đối với một số lĩnh vực sản xuất trong nước.

Năm 2017 cũng ghi nhận sự ổn định của tăng trưởng tiêu dùng cá nhân, kéo theo đó là sự phát triển mạnh mẽ, vững bền của hoạt động đầu tư, nhờ đó thương mại toàn cầu được tăng cường đáng kể.

Xu hướng tăng trưởng kinh tế năm 2018

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo tăng trưởng ở các nền kinh tế phát triển trong năm 2018 sẽ đạt 2,6%, trong khi ở các nền kinh tế mới nổi là 3,6%, lạm phát ở khu vực châu á được duy trì ổn định, thương mại và đầu tư nước ngoài tăng trưởng tốt.

Xét về tổng thể của nền kinh tế toàn cầu, IMF dự báo tất cả các nước và khu vực quan trọng đều sẽ tăng trưởng kinh tế trong năm 2018.

Ngân hàng Thế giới (WB) cũng dự báo tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2018 sẽ đạt mức 3,1%; tiếp tục thời kỳ tăng trưởng cao hơn dự đoán trong năm 2017 nhờ đầu tư, công nghiệp chế tạo và thương mại đều hồi phục và do các nền kinh tế xuất khẩu nguyên vật liệu được hưởng lợi từ xu thế tăng giá các loại mặt hàng này.

Xu hướng đi lên đồng bộ của kinh tế toàn cầu đang tại ra nền tảng thuận lợi cho thị trường hóa chất trong năm 2018. Mặc dù rủi ro của những cơn sốc lớn vẫn luôn hiện diện, tương tự như mọi năm trước, nhưng xu hướng nhìn chung là tích cực.

Giá nguyên liệu hàng hóa tăng trong thời gian qua phản ánh sự phục hồi ở một số nền kinh tế mới nổi, kể cả Nga và Braxin. Giá dầu thô, quặng đồng, quặng sắt đều tăng cao hơn dự báo trước đó của nhiều công ty phân tích thị trường.

Xu hướng tăng chậm nhưng ổn định của giá dầu mỏ thường là yếu tố tích cực đối với công nghiệp hóa chất, vì sự gia tăng như vậy của giá dầu phản ánh sự tăng trưởng của các nền kinh tế và trong bối cảnh đó các công ty sản xuất hóa chất có thể tăng giá sản phẩm để bù đắp chi phí nguyên liệu.

Các chính sách cắt giảm thuế, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế

Cuối tháng 12/2017, Thượng viện Mỹ đã thông qua dự luật cải cách thuế của Tổng thống Donald Trump với nội dung chính là giảm thuế cho các doanh nghiệp. Đây là cải cách thuế lớn nhất 30 năm qua ở Mỹ.

Luật thuế mới của Mỹ sẽ giảm thuế công ty từ 35% xuống còn 21% trên diện rộng. Các công ty quốc tế đang hoạt động tại Mỹ cũng sẽ được hưởng lợi nhờ chính sách thuế mới. Các nhà phân tích cho rằng, biện pháp này sẽ thúc đẩy lợi nhuận của các doanh nghiệp và thúc đẩy nền kinh tế Mỹ.

Trong văn bản đánh giá công bố ngày 11-12 vừa qua, Bộ Tài chính Mỹ cho biết những sửa đổi về thuế đối với doanh nghiệp và cá nhân mà Tổng thống Trump đề xuất sẽ giúp tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Mỹ đạt trung bình 2,9%/năm trong 10 năm tới, cao hơn 0,7% so với mức dự báo hiện tại. Không chỉ vậy, ngân sách chính phủ cũng sẽ có thêm 1.800 tỷ USD, trong khi thâm hụt ngân sách sẽ được “khoanh vùng”.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, động thái cải cách thuế của Mỹ nằm trong xu hướng rộng hơn trên thế giới nhằm sử dụng các hệ thống thuế quốc gia để tạo lợi thế cho các doanh nghiệp địa phương khi xuất khẩu ra nước ngoài và gây bất lợi cho các nguồn lực nước ngoài.

Đối với các công ty hóa chất Mỹ, ngoài những lợi thế nhờ nguồn cung khí đá phiến dồi dào với giá rẻ, cải cách thuế lịch sử lần này còn tạo thêm động lực quan trọng mới cho sự gia tăng lợi nhuận.

Tại Nhật Bản, Thủ tướng Shinzo Abe cũng có bước đi mới nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, kích thích chi tiêu cho các hộ gia đình Nhật Bản và kéo nước này ra khỏi thời kỳ giảm phát kéo dài.

Cuối tháng 12/2017, chính phủ Nhật Bản đã thông qua mức thuế ưu đãi cho các doanh nghiệp có tốc độ tăng trưởng tốt trong đầu tư, năng suất và tiền lương. Cải cách thuế sẽ cắt giảm thuế suất doanh nghiệp xuống khoảng 25% nếu các công ty tăng lương hơn 3% và đẩy mạnh đầu tư vào tài sản cố định. Hơn nữa, thuế thu nhập doanh nghiệp sẽ giảm xuống 20% nếu các công ty đầu tư vào các công nghệ mới hỗ trợ tăng năng suất. Các điều khoản thuế mới dự kiến sẽ có hiệu lực từ tháng 4/2018 và kéo dài trong ba năm tài chính.

Chính quyền của Thủ tướng Shinzo Abe cho rằng động thái này có thể kích thích các doanh nghiệp tăng lương cho nhân viên và gia tăng các khoản đầu tư, vì các công ty Nhật Bản hiện đang nắm giữ gần 2 nghìn tỷ USD tiền mặt và tiền gửi sau nhiều thập kỷ doanh thu khổng lồ.

Tại Pháp, chính phủ cũng đã lên kế hoạch giảm thuế suất xuống 25% vào năm 2022 từ mức 33,33% hiện nay.

Tại Trung Quốc, chính phủ đang duy trì chính sách tiền tệ thận trọng cũng như chính sách tài khóa chủ động và hiệu quả. Thay vì điều chỉnh lãi suất hay tỷ lệ dữ trữ bắt buộc, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã tập trung nhiều hơn vào các hoạt động thị trường mở trong năm nay để quản lý thanh khoản. Động lực kinh tế mạnh tại đây cũng giúp dòng chảy vốn ổn định và cân bằng hơn

Nhìn chung, chính sách tiền tệ tại các nền kinh tế chủ chốt trong năm tài chính 2018-2019 tiếp tục thuận lợi và chính sách tài khóa nới lỏng sẽ hỗ trợ các hoạt động kinh tế trong những năm tới.

HV

Theo Chemical & Engineering News, 1/2018